MOĞOL İSTİLASI

2014-07-11 10:11:00

MOĞOLLAR’IN TÜRK TARİHİNDEKİ YERİ VE ÖNEMİ   1) Cengiz Han ve Büyük Moğol Devleti’nin kuruluşu ve yayılması:  Moğol imparatorluğunun kurucusu Cengiz Han’dır. Moğollar’ın kıyat soyundan gelen ve asıl adı Temuçin olan Cengiz sıkı bir disiplin altında güçlendirdiği orduları ile önce komşu boyları hakimiyeti altına aldı. Toplanan kurultayda Kaan ilan edildikten sonra (1206) Tibetli Tangutları yenerek Kuzey Çin ovalarına kadar yayıldılar. Daha sonra batıya yönelerek Harzemşah devletini ortadan kaldırdılar. Cengiz Han’ın başta bulunduğu  sırada , Moğollar Çin’den Harzem’e ve Kırım’a kadar bütün ülkeleri yönetimleri altına aldılar. Cengiz Han’ın ölümünden sonra (1227) Moğol imparatorluğu Kubilay Hanlığı, Altın Orda Devleti, Çağatay Devleti ve İlhanlı Devleti olmak üzere dörde ayrıldı. Bu dönemde de Moğol yayılmacılığı giderek artan ölçüde devam ederek 13. yüzyılın ortalarında Anadolu’dan Karpat’lara kadar genişledi. Buralarda nufüs çoğunluğunu Türklerin meydana getirdiği  devletler oluşturuyordu. Bu devletler, Moğol istilası karşısında ortadan kalktılar. Bu ülkelerde bulunan büyük şehirlerin çoğu Moğollar tarafından yakılıp yıkıldı. Halkın bir kısmı öldürüldü, bir kısmı sürüldü. Nüfusu yoğun bölgeler ıssızlaştı. Sanat eserleri yağma edildi. Onbinlerce değerli kitabın bulunduğu kütüphaneler ateşe verildi. Bu bakımdan, Moğol istilasının Türk devletleri ve toplulukları üzerinde son derece olumsuz etkileri oldu.   2) Cengiz Yasaları:  Moğol İmparatorluğunun askeri örgütlenmesinin ve huhuksal işlerini düzenleyen kanunlar “Cengiz Yasası” olarak bilinir. Bu yasaların tamamı Cengiz ... Devamı